TT |
Tên bài và tác giả |
Số trang |
1 |
20 năm nghiên cứu khí tượng thủy văn trên địa bàn tỉnh An Giang Bùi Đạt Trâm1 1Trung tâm dự báo Khí tượng Thủy văn tỉnh Ạn Giang Tóm tắt: LTS. Ngành Khí tượng Thủy văn (KTTV) hầu như có mặt trên địa bàn cả nước. Các hoạt động KTTV rất phong phú và cần thiết cho các ngành kinh tế- dân sinh và quốc phòng. Song, chỉ có những người thực sự say sưa với nghề nghiệp KTTV, trăn trở trước những khó khăn trong đời sống và sản xuất, biết tiếp cận với các cấp lãnh đạo chính quyền mới có thể đưa dược các hoạt dộng KTTV phục vụ hiệu quả cho địa phương mình. Bắt dầu từ năm 2000, Tạp chí KTTV muốn lần lượt được giới thiệu về những hoạt động của KTTV các tỉnh trong cả nước. Trong số đầu xuân, xin giới thiệu hoạt động KTTV tỉnh An Giang 20 năm qua (1979-1999). Mong rằng các thông tin trong bài báo này sẽ bổ ích cho các cơ quan KTTV và các cấp lãnh đạo các địa phương. Từ khóa: 20 năm, An Giang, Khí tượng thủy văn An Giang |
1 |
2 |
Về hai trận lũ cuối năm 1999 ở miền Trung Trần Thanh Xuân1, Trần Thục1, Hoàng Minh Tuyển1 1Viện Khí tượng Thủy văn Tóm tắt: Chỉ trong vòng 1 tháng, từ đầu tháng 11 đến đầu tháng 12 năm 1999, ờ miền Trung nước ta liên tiếp xảy ra hai trận lũ đặc biệt lớn, trong đó lũ lịch sử trong vòng 40-50 năm qua đã xảy ra ở một số sông. Mưa lũ lớn đã gây ra những thiệt hại rất lớn về người và của. Hậu quả nặng nề của nó còn phải tốn nhiều tiền của, thời gian mới khắc phục được. Trên cơ sở những tư liệu thu thập được qua chuyến khảo sát ngắn ngày ở miền Trung, một vài nhận xét về hai trận lũ này và một số đề xuất về công tác KTTV phòng chống lũ lụt sẽ được trình bày trong báo cáo này. Từ khóa: Lũ lụt, Lũ miền Trung |
7 |
3 |
Khí tượng Thủy văn với công tác phòng tránh, giảm nhẹ thiên tai Phạm Đức Thi1 1Trung tâm quốc gia dự báo KTTV Tóm tắt: Mở đầu Ngoài chức năng điều tra cơ bản, phục vụ kinh tế-xã hội, quốc phòng, đặc biệt là phục vụ phòng tránh, giảm nhẹ thiên tai, là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành Khí tượng Thuỷ văn Trong những hăm gần đây, hầu nhữ năm nào cũng có thiên tai hạn hán, nắng nóng gay gắt kéo dài, bão, áp thấp nhiệt đới (ATNĐ), tố lốc, vòi rồng, mưa lớn, lũ quét, lụt..., dường như ngày càng gia tăng. Trên mọi miền đất nước đều xảy ra thiên tai, tuy mức độ tàn phá khác nhau, nhưng các tỉnh ven biển Trung Bộ là vùng thường xuyên phải gánh chịu nhiều loại thiên tai khắc nghiệt. ' Thiên tai hàng năm gây ra những thiệt hại rất lớn về người và tài sản, môi trường sinh thái. Theo thống kê chưa đầy đủ về thiệt hại do bão, lũ lụt gây ra trong hai thập niên qua, bình quân mỗi năm có trên 450 người chết, có năm số người chết lên đến hàng ngàn, như năm 1985, 1996 và 1997. Trong đó, số người chết chủ yêu là do lũ, lụt, bão và ATNĐ. Thiệt hại về kinh tế rất lớn. Có thể điểm qua vài con số của những năm gần đây: năm 1994: 260 triệu USD; năm 1995: 100 triệu USD; năm 1996: 720 triệu USD; năm 1997: 700 triệu USD; năm 1998: trên 130 triệu USD; năm 1999 tuy chưa có thống kê chính thức, nhưng thiệt hại chắc chắn là rất lớn. Do đó, công tác dự báo phục vụ phòng tránh, giảm nhẹ thiên tai, càng trở nên cấp bách và được hết sức coi trọng, nhằm:
Đáp ứng yêu cầu của các ngành kinh tế quốc dân: Nông, Lâm, Ngư nghiệp và Thuỷ lợi; Giao thông vận tải; Năng lượng và Quốc phòng.... Từ khóa: Bão, ATNĐ, giảm nhẹ thiên tai, khí tượng thủy văn |
11 |
4 |
Phân bố thành phần hạt của bùn cát bồi lắng hồ Hòa Bình trong nhũng năm đầu tích nước (1990 - 1996) Nguyễn Kiên Dũng1 1Viện Khí tượng Thủy văn Tóm tắt: Để tính toán bồi lắng cát bùn trong các hồ chứa bằng phương pháp cân bằng thì công việc quan trọng đầu tiên là phải xác định cho được lưu lượng bùn cát chuyển qua các mặt cắt khống chế. Tuy nhiên, sự vận động và trao đổi của các hạt bùn cát hết sức phức tạp, phụ thuộc vào điều kiện thủy lực của dòng chảy và đặc tính hạt của chúng. Trong phạm vi một đoạn sông nào đó, với một hạt bùn cát có kích thước nhất định lúc này đang chuyển động dưới dang di đẩy, một vài phút sau đã chuyển sang vận động dưới dạng lơ lửng. Trên thực tế việc đo đạc lưu lượng bùn cát mà đặc biệt là suất chuyển cát đấy thường rất vất vả, tốn kém mà kết quả thu được lại không đạt yêu cầu mong muốn. Vì thế, từ lâu nhiều tác giả đã xây dựng các công thức tính sức tải cát lơ lửng và suất chuyển cát đáy. Trọng tất cả các hàm vận tải bùn cát này, thì đường kính hạt, lưu tốc và độ sâu dòng chảy là những biến số không thể thiếu được. Mặt khác, việc đo đạc các tham số thủy lực ngoài hiện trường hoặc phân tích cấp phối hạt của các mẫu bùn cát trong phòng thí nghiệm thường dỗ làm và cho kết quả chính xác hơn. Trong thời kỳ 1990-1996, Trung tâm Nghiên cứu môi trường không khí và nước thuộc Viện Khí tượng Thủy văn đã tiến hành các đợt điều tra khảo sat tổng hợp thường niên trên lòng hồ Hòa Bình. Khoảng 250 mâu bùn cát bồi lắng đã được lấý và phân tích thành phần hạt. Các đường kính hạt DỌf„ p5f, và p30 (được định nghĩa như là các đường kính mà tương ứng với chúng trọng lượng các hạt có đường kính mịn hơn chiếm 90%, 50% và 30% mẫu bùn cát) đã được xác định. Trén cơ SỞ đó, các nghiên cứu phân bố thành phẩn hạt của bùn cát bồi lắng hồ Hòa Bình theo không gian và thời gian đã được thực hiện. Dưới đây là một số kết quả và thảo luận. Từ khóa: bùn cát, bồi lắng, hồ Hòa Bình |
15 |
5 |
Kết quả bước đầu về nghiên cứu các thành phần cán cân nước trên đồng ruộng trồng đậu tương trong vụ đông ở vùng Đồng bằng Bắc Bộ Nguyễn Văn Liêm1, Ngô Sĩ Giai2 1Trung tâm Nghiên cứu Khí tượng Nông nghiệp 2Viện Khí tượng Thủy văn Từ khóa: Cán cân nước, đậu tương, Đồng bằng Bắc Bộ |
21 |
6 |
Thử nghiệm xây dụng phương trình hồi quy dự báo chuẩn sai nhiệt độ trung bình tháng vụ Đông Xuân theo các chỉ số En Nino Đặng Trần Duy1 1Vụ Khoa học và kỹ thuật Tóm tắt: Hiện tượng En Nino và tác động của nó đếh thời'tiết khí hậu mới được khoa học quan tâm nghiên cứu từ những năm 1970, việc sử dụng nó trong dự báo mới được bắt đầu nghiên cứu thực nghiêm từ những năm 1980. Sử dụng các yêu tố theo dõi En Nino để dự báo thời tiết mùa chủ yếu thông qua phương pháp thống kê. Một chuỗi số liệu vài thập kỷ, một máy tính cá nhân, một chương trình phần mềm thống kê làm sẵn là có thể tìm ra phương trình dự báo. En Nino được xem là một nhân tố đa năng, sử dụng có hiệu quả trong các dự báo mùa ở nhiều khu vực, đặc biệt tốt ở vùng nhiệt đới. Có 8 thông số khí tượng hải văn được sử dụng để theo dõi hiện tượng En Nino, 5 trong số đó là chuẩn sai nhiệt độ nước biển tầng mặt trung bình tháng ở 4 khu vực thuộc Thái Bình Dương là khu vực A (XI; 4N-4S; 160E-150W), khu vực B (X2; 4N-4S; 150W-90W), khu vực c (X3; xích đạo-1 OS; 90W-80W), khu vực D (X4; xích đạo-14N; 13OE-15OE) và vùng biển nhiệt đới trung tâm Ấn Độ Dương (X9),'hai giá trị áp suất khí quyển ở hai trạm Haiti (X6; 17.330S-149.370W)', Darwin (X7, 12.24°S-130.52°E) và một chỉ số dao động phía nam (X8). Trong thử nghiệm, chúng tôi còn lấy thêm một nhân tố là chênh lệch nhiệt độ nước biển tầng mặt trung bình tháng giữa hai khu vực C và Đ (X5). Từ khóa: hồi quy dự báo, En Nino, vụ Đông Xuân |
29 |
7 |
Mô hình toán cho lưu vực sông Mê-công Lê Đức Trung1 1Uỷ ban sông Mê-công Việt Nam Tóm tắt: Trong nỗ lực phát triển, sử dụng, quản lý và bảo vệ tài nguyên nước và các tài ngụyên có liên quan trong lưu vực sông Mê-công, uỷ hội sông Mê-công quốc tế đã xác định Chương trình sử dụng nước (WUP) và Quy hoạch phát triển lưu vực (BDP) là hai chương trình chủ yếu. Để có thể thực hiện tốt hai chương trình này, chúng ta cần phải có một công cụ phân tích mạnh để có thể tìm hiểu, đánh giá được các động thái và tác động của các dự án/phương án phát triển trong lưu vực. Xuất phát từ yêu cầu đó, một trong những thành phần của Chương trình sử dụng nước là xây dựng một bộ mô hình lưu vực và dữ liệụ thông tin để phục vụ mô hình. Mục tiêu lâu dài của công tác này là tạo lập một cơ sở dữ liệu tổng hợp và một công cụ phân tích để hỗ trợ Chương trình sử dụng nước và Quy hoạch phát triển lưu vực trên cơ sở nâng cao hiểu biết về mối liên hệ tương tác giữa các đặc điểm sinh học và lý học của lưu vực, mối quan hệ giữa lưu vực và tài nguyên nước, và các thay đổi có thể có do các hoạt động của con người gây ra. Việc phát triển cơ sở dữ liệu và công cụ phân tích nói trên sẽ hỗ trợ quá trình phân tích tổng hợp và ra quyết định của Uỷ hội sông Mê-công quốc tế và các quốc gia thành viên trên cơ sở các thông tin/số liệu về các đặc trưng địa lý, sinh thái và kinh tế/xã hội, cả tự nhiên lẫn do con người, của lưu vực. Từ khóa: mô hình toán, lưu vực sông, Mê-công |
|
8 |
Đánh giá sự bển vững của phát triển tài nguyên nước lưu vực sông Nguyễn Văn Thắng1 1Trường Đại học thủy lợi, Hà Nội Tóm tắt: Hiện nay, việc khai thác và sử dụng tài nguyên nước trong các lưu vực sông ở nước ta còn nhiều biểu hiện không bền vững. Chính vì vậy phát triển bền vững tài nguyên nước các lưu vực sông là rất cấp thiết và là mục tiêu cần hướng tới trong tương lai. Thực hiện vấn đề này, cần có những phướng pháp đánh giá sự bền vững của phát triển tài nguyên nước (PTTNN) lưu vực sông để sử dụng trong thực tế. Sau đây giới thiệu về một cách biểu thị các chỉ tiêu bền vững và một phương pháp đánh giá sự bền vững của PTTNN lưu vực sông để tham khảo sử dụng. Từ khóa: tài nguyên nước, lưu vực sông, PTTNN |
37 |
9 |
Mạng lưới và chất lượng dự báo thời tiết hạn ngắn, hạn vừa giai đoạn từ năm 1991-1999 Hoàng Oanh1 1Trung tâm quốc gia dự báo KTTV Tóm tắt: Xuất phát từ yêu cầu phục vụ cho sự nghiệp phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng, trong đó trọng tâm là phục vụ phòng chống giảm nhẹ thiên tai, sản xuất nông lâm nghiệp, khai thác năng lượng, dầu khí, giao thông vận tải, phân vụng qui hoạch, xây dựng cơ bản, kiểm soát, bảo vệ tài nguyên và môr trường, Trung tâm quốc gia dự báo, các Đài KTTV Khu vực và các Trung tâm dự báo KTTV tỉnh đảm nhiệm công tác dự báo và phục vụ thông tin KTTV, đáp ứng các yêu cầu trên.
Từ khóa: mạng lưới, chất lượng dự báo, hạn ngắn, hạn vừa |
41 |
10 |
Diễn biến thời tiết và kết quả điều tra triều mặn những tháng đầu năm 1999 ở tỉnh Thanh hoá Đặng Ngọc San1 1Trung tâm dự báo KTTV tỉnh Thanh Hoá Tóm tắt: Ở Việt Nam nói chung và tỉnh Thanh Hoá nối riêng, hạn hán đã gây nhiều thiệt hại tới đời sống và sản xuất của nhân dân, nhất là đối với sản xuất nông nghiệp. Ngày nay, tuy cấc công trình thủy lợi, hệ thống kênh tưới, tiêu tương đối hoàn chỉnh, nhưng hạn hán vẫn thường xảy ra, gây nhiều khó khăn cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Năm 1999, trong những tháng đầu năm thời tiết ở tỉnh Thanh Hoá có nhiều biểu hiện khác thường, đặc biệt là chế độ mưa, dòng chảy thượng nguồn ít, trong khi đó lượng nước yêu cầu tưới và sinh hoạt ngày một tăng dẫn đến diễn biến thủy triều và mặn phức tạp lại càng phức tạp hơn các năm trước. Để nắm bắt tình hình trên phục vụ cho sự chỉ đạo sản xuất nông nghiệp UBND tỉnh Thanh Hoá yêu cầu các cơ quan liên quan tổ chức thu thập số liệu-về triều, mặn ở hạ lưu các sông Mã, Lạch Trường, Lèn và sông Yên từ ngày 20-III đến ngày 17-IV năm 1999. Từ khóa: diễn biến thời tiết, triều mặn, Thanh Hóa |
44 |
11 |
Bước đầu đanh giá số yếu tố KTTV cơ bản của huyện Cần Giờ nhằm bố trí lại cơ cấu cây trồng, vật nuôi cho phù hợp với hướng phất triển kinh tế từ nay đến năm 2010 Lê Thị Vinh1 1Trung tâm nghiên cứu KTTV phía Nam Từ khóa: KTTV, Cần Giờ, phát triển kinh tế, 2010 |
47 |
![](http://tckttv.gov.vn/upload/images/logo/banner-tckttv.jpg)